‘Als je niet handhaaft, neem je jezelf niet serieus’

Woorden van die strekking uitte wethouder Sjoerd Feitsma in de Leeuwarder Courant in de aanloop van het bonke-bonk festival Psy-Fi 2018. In zijn tomeloze ambitie om van Leeuwarden dé popstad te maken van het Noorden, roeptoetert deze PvdA-wethouder in de media wel vaker dit soort holle frasen.

Bron: Leeuwarder Courant 24 juli 2018
Bron: Leeuwarder Courant 24 juli 2018

Een sprekend voorbeeld dat dergelijke stoere uitspraken van een bestuurder vaak voor de bühne zijn is het twijfelachtige optreden van deze gemeente tegen overschrijdingen van nachtelijke geluidsnormen, die Psy-Fi opgelegd heeft gekregen met een tweetal gerechtelijke uitspraken (bodemprocedure Psy-Fi 2016 en voorlopige voorziening Psy-Fi 2019).

De gemeente Leeuwarden was het met deze uitspraken faliekant oneens. Dat mag, echter is dat nog geen reden om ze dan maar aan de laars te lappen. Feitelijk deed ze dat dus wel door te marchanderen met de handhaving. Een methodiek die vaker wordt toegepast, waarbij gerechtelijke uitspraken ten dele of zelfs helemaal NIET een vertaling krijgen in een herziening op een reeds afgegeven vergunning of ontheffing. Hierdoor krijgt een dienstdoende handhaver al op voorhand verkeerde richtlijnen mee. In bezwaar- en bodemprocedures die nadien volgen is het verweer van de gemeente steevast dat ze uitspraken anders interpreteerde, of ze doet een ‘mea culpa’, met toezegging het volgend seizoen helemaal anders en vooral ‘beter’ te gaan doen. Soms komen ze daar nog mee weg ook. (Bestuurs)rechtspraak is niet altijd even consistent.

In het geval van Psy-Fi 2019 zijn de nachtnormen voor het geluid ter plaatse van de regietorens van de podia (Front-Of-House), en de eindtijden van het zware geluidsregime (dag-/avond periode) door de rechter neerwaarts bijgesteld, respectievelijk vervroegd. Hiermee moest slaapverstoring voor omwonenden worden voorkomen. De gemeente heeft in het geding met GSD, evenals bij de procedures over de andere twee festivals, weer fors geïnvesteerd in dure juridische bijstand (uit de top 5 van advocatenkantoren in Nederland, ruim 3 ton in 2018!) om te verhinderen dat getornd zou worden aan de geluidsnormen en eindtijden die Psy-Fi aanvankelijk waren vergund. Op dat moment hield Psy-Fi de gemeente ook nog eens in gijzeling met de mededeling Leeuwarden te gaan verlaten ‘vanwege teveel opgelegde beperkingen in vergunningen en ontheffingen’. Ze waren dat natuurlijk nooit van plan, maar het is een beproefde methode die ook in 2015 succesvol bleek.

Gemeente Leeuwarden ving met haar verweer uiteindelijk bot bij de voorzieningenrechter. Ons (schriftelijk) verzoek aan het College om de geluidsontheffing in lijn te brengen met de gerechtelijke uitspraak heeft niets uitgehaald.

Tijdens Psy-Fi 2019 bleek in de nachtelijke uren de bonke-bonk-muziekproductie binnenshuis duidelijk hoorbaar te zijn. Dat was onmogelijk geweest als de door de rechter bijgestelde geluidsnormen waren gerespecteerd. Indiening van een telefonische klacht bood weinig soelaas, daarom is een handhavingsverzoek met een verzoek tot het opleggen van een dwangsom door GSD ingediend. Dit verzoek is door de gemeente afgewezen omdat ze van mening was dat er ter plaatse geen overtreding kon worden vastgesteld. In de bijlagen van de afwijzingsbeschikking troffen we echter diverse spreadsheets aan over een deel van de geluidsmetingen op de referentiepunten en FOH van de podia. Hier was duidelijk te zien dat er wel degelijk sprake is geweest van substantiële overschrijdingen van de door de bestuursrechter opgelegde nachtelijke geluidsnormen. Dit verklaarde meteen ook waarom de muziek wel degelijk binnenshuis hoorbaar was, terwijl dat niet mogelijk was geweest indien de handhavers de uitspraak van de rechter hadden gehandhaafd. Iets wat ze natuurlijk zonder meer hadden behoren te doen.

Ruim een week geleden hebben we alle geluidsmetingen in spreadsheets gekregen en hebben deze geanalyseerd. Na enig aandringen is ons ook een woordelijk verslag van de handhavende ambtenaren toegestuurd en, na nóg verder aandringen, de metingen van deze handhavers die de conclusies in hun verslag zouden moeten ondersteunen. Het door GSD ingediende bezwaarschrift op de afwijzingsbeschikking kon daarmee worden aangevuld met een nadere (en vooral essentiële) onderbouwing van ons bezwaarschrift.

Een afschrift van dit aanvullend bezwaarschrift kunt u hier vinden. U mag zelf oordelen in hoeverre de gemeente Leeuwarden zichzelf nu eigenlijk serieus neemt met haar handhaving.

‘Psy-Fi 2020 in Groene Ster’

De titel staat tussen aanhalingstekens omdat doorgang in 2020 van Psy-Fi in de Groene Ster feitelijk nog niet vaststaat.

Festivalorganisatoren moeten volgens het gemeentelijk ‘Afwegingskader’ (=beleid) in september voorafgaand aan het jaar van beoogde uitvoering van een evenement, een verzoek tot plaatsing op de Evenementenkalender indienen.  Vervolgens wordt de Evenementenkalender voor het komende jaar in december vastgesteld.

Via diverse e-mails en de blog van Wietse Elzinga  zijn wij geattendeerd op het feit dat Psy-Fi inmiddels een verzoek tot plaatsing op de Evenementenkalender 2020 voor een festival in de Groene Ster bij de gemeente Leeuwarden heeft ingediend. Voor GSD is dat geen verrassing omdat een terugtrekkende beweging – ondanks het aanhoudende geroep van Psy-Fi Leeuwarden na 2019 te gaan verlaten – al in juli werd voorzien (zie artikel ‘Eerst zien, dan geloven‘). Dergelijke acties hebben we in 2015 voor het eerst gezien. Ze blijken enkel te dienen om het bestuur van de gemeente Leeuwarden onder druk te zetten om regels en voorwaarden die het festival onwelgevallig zijn verder te versoepelen, of zelfs liefst nog helemaal te niet te doen.

Wellicht valt het niet uit te sluiten dat het plaatsingsverzoek louter bedoeld is als een plan B, mocht blijken dat een alternatieve locatie elders niet haalbaar is voor Psy-Fi. Dat blijft gissen.

Hoe dan ook, zolang formeel niet vaststaat dat 2019 voor Psy-Fi het laatste jaar is geweest dat het in de Groene Ster heeft plaatsgevonden, zullen de lopende en aanstaande procedures, specifiek gerelateerd aan Psy-Fi, niet worden stopgezet. De procedures betreffen:

  1. Bezwaarschrift Evenementenvergunning Psy-Fi 2019 (gemeente)
  2. Bezwaarschrift Geluidsontheffing Psy-Fi 2019 (gemeente)
  3. Bezwaarschrift Vergunning/Ontheffing Wet Natuurbescherming Wnb (provincie)
  4. Bezwaarschrift weigering ‘Handhavingsverzoek geluidsoverschrijdingen’ Psy-Fi 2019 (gemeente)
  5. Bezwaarschrift weigering tijdig te besluiten Vergunning Wnb Psy-Fi (provincie); afhankelijk uitspraak lopend Verzetsschrift dienaangaande
  6. Afhankelijk van de ‘Beslissingen op Bezwaar’ door College B&W op de bezwaren 1,2 en 4, en College GS op bezwaren 3 en 5 het opstarten van bijbehorende bodemprocedures bij de rechtbank
  7. Hoger Beroep Geluidsontheffing Psy-Fi 2016 bij Raad van State (gemeente)

Festivalseizoen zit er weer op

Het festivalseizoen 2019 zit er weer op, althans wat betreft de feitelijke festivaldagen. Psy-Fi vrijwilligers zijn nog een kleine twee weken bezig hun troep op te ruimen en dan kan de natuur een poging doen te herstellen. Althans voor zover dat nog mogelijk is, want dat gaat ieder jaar moeizamer; zo langzamerhand is het gebied waar de festivals jaar op jaar worden gehouden, zo goed als uitgewoond.

Opvallend dit jaar was de enorme aandacht in de media die vooral Psy-Fi te beurt viel. De katalysator hiervan was de aankondiging van haar vertrek uit Leeuwarden. Een ‘move’ die we al eens eerder hebben gezien in 2015. En ook deze keer wordt die door GSD enigszins in twijfel getrokken. Recent liet wethouder Feitsma nog via de media weten dat er pogingen worden ondernomen om het festival Psy-Fi te behouden voor Leeuwarden. Opmerkelijk, want Psy-Fi organisator Rob Durand gaf eergisteren, tijdens een persoonlijk ‘afscheidsbezoekje’ aan huis bij GSD-voorzitter Theo van Gelder, nog aan niets te weten van een aanstaande bespreking met de gemeente Leeuwarden, en benadrukte hierbij bovendien ook daar niets voor te voelen.

Toch gaat GSD door met de juridische nasleep, alsof Psy-Fi ook in 2020 haar voortzetting zal hebben in de Groene Ster. Pas als formeel vaststaat dat Psy-Fi voor wat betreft de Groene Ster (en haar omgeving) echt geschiedenis is, kunnen alle bezwaren en beroepen die specifiek gelden voor Psy-Fi, worden ingetrokken. Praktisch gezien zal van een eventuele intrekking nauwelijks sprake kunnen zijn omdat de strijdpunten in alle vergunningen – ondanks dat ze voor elk festival afzonderlijk uitgegeven zijn – vrij universeel zijn. De separate uitgifte van (vrijwel identieke) vergunningen diende alleen om ze zo laat als mogelijk uit te kunnen geven om zodoende inspraak te frustreren.

Tijdens het Psy-Fi festival hebben we uit eigen metingen geconstateerd dat er – ondanks ontkenningen van de gemeente in de media – er wel degelijk sprake is geweest van significante overtredingen van de geluidsnormen die door de voorzieningenrechter zijn opgelegd. Wij hebben de gemeente tijdens het festival hiermee geconfronteerd met een handhavingsverzoek. Ze heeft dat verzoek afgewezen omdat ze van mening is dat er geen overtredingen hebben plaatsgevonden. Ze heeft in de afwijzing tabellen bijgevoegd die dit zouden moeten aantonen. Maar bij nadere bestudering van die tabel blijkt juist het tegendeel.

Voor de gemeente is pas sprake van een overtreding als een gemeten overschrijding daadwerkelijk wordt vastgesteld door een fysieke meting, uitgevoerd door een handhaver met een handmeter. Voor de referentiepunten in het buitengebied is dat enigszins verdedigbaar, om zo mogelijke stoorgeluiden uit te kunnen sluiten (hoewel praktisch discutabel omdat handhavers in het vrij grote buitengebied dit meestal per fiets doen). Maar de maximale geluidsniveaus voor de nachtperiode zijn opgelegd voor de meters ‘Front of House’, op 20-25 meter afstand van de podia. Daar kan geen sprake zijn van stoorgeluid dat niet afkomstig is van het festival. Overschrijding daar behoeft dus geen verificatie met handmeters. En die overschrijding was (uitgaande van de tabel van de gemeente zelf, maar ook gemeten met onze eigen meter ter hoogte van referentiepunt 6), in de nacht van 31 augustus, substantieel te noemen.

Hieronder ziet u de overschrijdingen in de nachtelijke periode van 31 augustus ter plaatse van de ‘Alternative Stage’ en ‘Chill Out’ podia, herleid uit de tabellen die gemeente Leeuwarden n.a.v. het afwijzingsbesluit op ons handhavingsverzoek, heeft toegestuurd:

Noot 1: klik op afbeelding voor uitvergroting
Noot 2: dB -as is een logaritmische schaal dat betekent dat ieder 3 dB overschrijding een verdubbeling betekent van het geluid (energie).
Noot 3: Grafieken geven alleen de overschrijdingen weer t.o.v. maximaal toegestane geluidsniveaus ter plaatse van de regietorens (FOH).

Overschrijding Alternative Stage FOH nacht 31-08-2019
Overschrijding Chill Out FOH nacht 31-08-2019

Ook hebben we uit spectraalanalyse kunnen herleiden dat Psy-Fi zich niet heeft gehouden aan de (gerechtelijk opgelegde) affiltering beneden de 50 Hz, die hinderlijke overlast van bastonen zoveel mogelijk zou moeten voorkomen. Omdat festivals zoiets (nog) niet gewend zijn, is de gemeente het ook niet eens met deze wijze van affiltering.  Ondanks ons herhaaldelijk schriftelijk verzoek heeft de gemeente dit item niet willen opnemen in de geluidsontheffing. Een ander typisch voorbeeld van hoe de gemeente Leeuwarden gerechtelijke uitspraken aan haar laars lapt.

Hoe dan ook…. het festivalseizoen kan weliswaar verstreken zijn, wij van GSD, bestuur en vrijwilligers, hebben nog een berg werk te verzetten met analyses van data en onderzoeken. Dat allemaal ter ondersteuning van lopende en aanstaande procedures. We doen dat bepaald niet uit hobby (zoals sommigen graag beweren), maar uit pure noodzaak, omdat het waanidee van de gemeente Leeuwarden, en in het bijzonder van een enkele narcistische wethouder, dat de Groene Ster omgevormd moet worden tot een permanent festivalterrein gedurende zo ongeveer het hele hoogseizoen, nu eenmaal bestreden MOET worden.

Brief aan College B&W

Hieronder is een brief geplaatst van een mevrouw uit Ryptjerk. Het is een typische illustratie van het onbegrip dat bij vele omwonenden en recreanten heerst over hoe de gemeente Leeuwarden omgaat met de openbare ruimte in de Groene Ster in relatie tot meerdaagse muziekfestivals.

De brief is geadresseerd aan het College van Burgemeester en Wethouders. Nadat een ontvangstbevestiging alsmaar uitbleef bleek bij navraag de brief op het gemeentehuis te zijn zoekgeraakt. Zij heeft inmiddels een tweede versie (aangetekend) verstuurd.

Met toestemming van mevrouw publiceren wij op haar verzoek een anonieme versie.

Gemeente Leeuwarden
College van Burgemeesters en Wethouders
Postbus 21000
8900 JA Leeuwarden

Ryptsjerk, 5 augustus 2019

Betreft: geluidsoverlast en hinder Psy Fi Festival e.a

Geacht College,

In de Leeuwarder Courant wordt geregeld bericht over de Festivals in de Groene Ster, waarbij kritiek vaak weggewuifd wordt. Geluidsoverlast: moet kunnen, niet slapen: moet kunnen, natuurterrein: wie maalt daar nog om, recreatie: kleine stukjes kunnen nog gebruikt worden, maar wel te midden van de herrie.

Zelf ben ik jaren geleden vanuit de binnenstad van …. gaan wonen in Ryptsjerk, weg van de herrie, een binnenstad eigen. Ik ben bekend met het fenomeen festival, maar kennelijk verschuiven de normen want met de komst van de grote festivals in de Groene Ster is het niet meer mogelijk om thuis te blijven met Psy Fi als grootste boosdoener.

Ik word vaak gedwongen om weg te gaan omdat het lawaai niet meer te hanteren is en ik te moe word. En ik ben echt niet de enige, het is het gesprek van de dag.

Dagen zit ik te schudden op de bank, draag dag en nacht oordoppen en dan nog hoor je van alles, alle ventilatie en ramen dicht, ik kan niet slapen. De tv is niet te verstaan, telefoneren in huis bijna onmogelijk.

Bij het festival 14-16 juni had ik het gevoel dat bijna letterlijk de slagwerkstokken op mijn hoofd neerkwamen, maar mijn klacht daarover werd beantwoord met: alles is binnen de norm. U kunt geen overlast ervaren. Om gek van te worden.

Het is leuk hoor die Groene Ster. Wind zuidwest en ach, die buren die moeten niet zeuren. We meten van alles, maar het is allang bekend dat het meten van decibels niet gelijk staat met het ervaren van geluidsoverlast.

De Groene Ster is bijzonder natuurgebied. Helaas kom ik er niet meer, in de zomer grotendeels afgesloten en na de festivals ligt het er gewoon onaantrekkelijk erbij. Wie maalt daar nu om, de belanghebbenden vieren feest en degenen die besluiten moeten nemen wonen ergens anders en hebben nergens last van. En ook nog eens kassa!

Ik heb een klein inkomen, spaar het hele jaar door op allerlei manieren met zegeltjes en af en toe spullen in de verkoop om die festivaldagen ergens anders door te kunnen brengen.

Wil ik weg, nee helemaal niet. Ik woon in de overige maanden met veel plezier hier,  maar zo gaat het niet.

Toch ben ik geen festivalhater: Welcome to  the village  afgelopen maand was te doen, dus het kan wel!

Tot nu toe is gemeente Leeuwarden een belanghebbende die lijkt te gaan voor geluidsoverlast. Ik hoop dat er een gemeenteraad opstaat die zegt: festivals ok, maar tot hier en niet verder, die oog heeft voor natuur en medemens. En dat oog kijkt verder dan de gemeentegrens en het grote geld.

Wat mij betreft: vijf jaar Psy Fi is genoeg geweest. Laat een andere gemeente maar omkomen in de herrie. Dan houd ik het misschien vol bij de festivals die niet zoveel geluid produceren.

Sterkte met de beslissing, wees wijs!

Mw. T. S.                                                                                                  Straat 12,  9200XX Ryptsjerk

Gemeente Leeuwarden moet een 3de versie geluidsontheffing Psy-Fi uitgeven

Niet dat bovenstaande titel de uitspraak is van de voorzieningenrechter, maar het is wel het logische gevolg van die uitspraak.

Afgelopen donderdag (22 augustus) heeft de rechter de door GSD aangevochten (2de) geluidsontheffing voor het muziekfestival Psy-Fi 2019 naar de prullenbak verwezen. Concreet betekent dit een vervroeging van het eindtijdstip van het hoge geluidsniveau tijdens dag- en avondperiode, en een verlaging van het geluidsniveau tijdens de nachtperiode. Feitelijk dezelfde uitspraak als in het kort geding voor Welcome to the Village (WttV), ruim een maand geleden.

Helaas verliep de weg naar de uitspraak weer eens niet zonder slag of stoot.

Aanvankelijk zou het een ‘appel-eitje’ moeten zijn (dachten we…). Immers de omstandigheden voor Psy-Fi zijn, voor wat betreft een geluidsontheffing, exact dezelfde als voor WttV, dus de uitspraak over de geluidsontheffing WttV 2019 zou simpelweg doorgetrokken kunnen worden naar een uitspraak over de geluidsontheffing voor Psy-Fi. Wij hebben het college B&W hier dan ook schriftelijk om verzocht om zodoende een gang naar de rechter te kunnen besparen (en daarmee de gemeente niet op onnodige kosten te jagen zoals ze doorgaans zo graag lijkt te willen doen, met inhuur van dure advocaten en externe adviseurs). Het antwoord kwam tot onze verrassing vrij snel en had het karakter van een ambtelijke middelvinger.

Vervolgens hebben we daarom maar (met een zucht) een verzoek voor een voorlopige voorziening (VoVo) bij de rechtbank ingediend. Tot onze verrassing troffen we een paar dagen later een herziene versie van de betreffende geluidsontheffing in onze e-mailbox aan. Deze ‘nieuwe’ ontheffing was niet aangepast met lagere geluidsniveaus en eindtijden zoals bij WttV, maar bevatte enkel een drietal motiveringen (met o.a. verwijzingen naar vage op internet gevonden studies), waarom de betreffende geluidsniveaus en eindtijden juist NIET hoefden worden aangepast. Het is vrij ongebruikelijk dat bij uitgifte van een geluidsontheffing er ook een exemplaar naar een rechtbank wordt gestuurd. Kennelijk was deze actie bedoeld als een soort verweerschrift. De rechtbank heeft de gemeente daarna wel per brief laten weten dat ze al meer dan genoeg informatie had uit eerdere uitspraken (bodemprocedure Psy-Fi 2018 en VoVo WttV 2019) om een uitspraak zonder zitting te kunnen doen. Daarbij gaf ze ook aan te verwachten een analoge uitspraak te doen als bij de VoVo-procedure WttV 2019. Toch bood de rechtbank met deze brief de gemeente nog wel de kans om mogelijk nieuwe elementen/feiten aan te dragen die nog niet waren beschouwd in de vorige rechtzaken. Daarbij verzocht de rechtbank de gemeente met enige klem alle nadere motiveringen achterwege te laten.

De gemeente heeft als antwoord hierop (wederom) het advocatenbureau Stibbe uit Amsterdam als haar gemachtigde ingeschakeld om een verweerschrift op te stellen. Dit verweerschrift bevatte toch weer de nodige ‘motiveringen’ om de oorspronkelijke geluidsnormen te kunnen aanhouden en bracht daarmee geen nieuwe feiten aan het licht. De rechter stelde daarom (weer) vast dat hij voldoende informatie had om zonder zitting uitspraak te doen, tenzij …… de gemeente toch nog expliciet en gemotiveerd zou kunnen aangeven waarom ze per se een zitting wilde.

Uit correspondentie van de rechtbank bleek dat de gemeente zich hardnekkig bleef verzetten tegen een uitspraak zonder zitting. Amper twee dagen vóór de inmiddels geplande zitting werd ons duidelijk dat de gemeente nog een geluidsdeskundige wilde inzetten. Deze deskundige/getuige bleek afkomstig te zijn van het door Psy-Fi ingehuurde akoestisch adviesbureau, dat in eerdere uitspraken al behoorlijk is afgeserveerd vanwege ondeugdelijke rapporten. Om 17:00 daags vóór de zitting werd door Stibbe nog een onderzoekje van dat betreffende akoestische bureau aan zowel de rechtbank als GSD toegestuurd. Dat onderzoek zou moeten dienen ter ondersteuning van het betoog van geluidsdeskundige tijdens de zitting. Zoals gebruikelijk, stond ook dit onderzoek werkelijk weer bol van de meest verbazende fouten.

Het ons inmiddels zeer bekende groepje ‘usual suspects’ was weer aanwezig in de rechtbank: Stibbe advocaten, juristen van gemeente, geluidsdeskundigen van gemeente, het extern akoestisch adviesbureau én de advocaat en organisator van de festivals in de Groene Ster. Het mag duidelijk wat kosten, maar of je dan ook wat hebt……?

Het extreem laat ingediende onderzoekje van de geluidsdeskundige van dat externe adviesbureau is de avond vóór zitting door ons nog gauw doorgenomen. Dit onderzoek kan vrij eenvoudig worden bestreden, onder andere vanwege de weglating van essentiële data. Het voert te ver om hier verder nog op in te gaan, omdat door de veel te late indiening van dit ‘konijn-uit-de-hoge-hoed’, dit tezamen met het betoog van de geluidsdeskundige door de rechter buiten de orde van de zitting werd geplaatst.

Daarmee lag de hele bodem onder de gemeentelijke opzet voor het houden van een zitting er onderuit. De rechter kon verder door de advocaten van gemeente en festivalorganisatie niet overtuigd worden. De zitting duurde daarom amper een uurtje en de uitspraak (12 pagina’s lang) kon ’s morgens rond 09.00 uur – daags na zitting – al op de bus worden gedaan.

Wat zegt deze aan wanhoop grenzende poging van de gemeente om een festivalorganisatie ter wille te zijn, nu eigenlijk? Wij hebben een idee, u ook?

Wij gaan daar op een later tijdstip nog nader op in, anders wordt dit verhaal te lang.

Bijgestelde geluidsontheffing Psy-Fi deugt ook niet

In onze laatste twee berichten over de geluidsontheffing Psy-Fi 2019 maakten we duidelijk dat de gemeente Leeuwarden zichzelf tijd, moeite en kosten zou kunnen besparen, als zij de geluidsontheffing van Psy-Fi 2019 in lijn zou brengen met de meest recente uitspraken van de bestuursrechter. Wij hadden destijds het College van Burgemeesters en Wethouders hierom schriftelijk verzocht. Het antwoord van het College was dat ze niet van plan was de afgegeven geluidsontheffing aan te passen aan de gerechtelijke uitspraken. Wij hebben daarom maar (weer) een verzoek ingediend voor een voorlopige voorziening bij de bestuursrechter. Wij hebben daarbij de rechtbank het voorstel gedaan het zonder zitting af te doen omdat naar onze visie geluidtechnisch geen enkel verschil zit in de situatie tussen Welcome to the Village en Psy-Fi. Een voorlopige voorziening tegen de geluidsontheffing van Psy-Fi 2019 zou daarom alleen een herhaling van zetten worden (en dus ook qua uitspraak).

Nu gemeente Leeuwarden inmiddels door de rechtbank op de hoogte is gesteld van ons voorzieningsverzoek, vond ze het ineens toch nodig om een ‘aanpassing’ op de eerdere geluidsontheffing met een nieuwe ontheffing uit te voeren. Deze ‘aanpassing’ gaat echter, vreemd genoeg, niet om een verlaging van de geluidsnormen – wat in lijn zou zijn met de gerechtelijke uitspraken – , maar bestaat uit niets anders dan alleen wat nadere ‘onderbouwingen’ waarom de gemeente denkt dat haar geluidsnormen kunnen blijven gelden.

Tja. In de uitspraken van de rechtbank wordt inderdaad nogal eens aangegeven dat verweerder (lees: gemeente) normen stelt zonder deze nader te motiveren of te onderbouwen. Kennelijk gaan de juristen van de gemeente er daarom van uit dat een extra ‘onderbouwing’ – hoe knullig en ongefundeerd ook – van hun volstrekt onverdedigbare tijd- en geluidsnormen voldoende moet zijn. Dat is wat ze nu, met de uitgifte van een tweede (herziene) geluidsontheffing, alsnog hebben proberen te doen.

Nu is het injecteren van onderbouwingen van hoe je tot bepaalde normen wilt komen zeker van belang, maar bepaald toch ook weer niet alleszeggend. Die onderbouwing kan namelijk onzinnig zijn, omdat ze bijvoorbeeld enkel bestaat uit niet of maar deels onderbouwde beweringen (‘statements’); of zelfs direct misleidend zijn, omdat conclusies uit aangedragen onderzoek niet in dezelfde context staan, of omdat daaruit alleen de prettige conclusies worden meegenomen (in de hoop dat de rechter niet álles leest, zeker?). De onderbouwing kan zelfs simpelweg niet beter zijn dan enkel pure doelredenatie, zoals in de kwestie Groene Ster…
Daarnaast kan, los van elke onderbouwing, de gewenste norm simpelweg niet deugen omdat ze faliekant in tegenspraak is met het onderbouwd onderzoek, door onafhankelijke deskundigen en specialisten van de Stichting Advisering Bestuursrechtspraak (StAB), dat door de rechtbank zelf wordt ingesteld.

Al deze verschillende versies van gebrekkige onderbouwing zijn hier aan de orde: en dus deugen zowel onderbouwing als normen van de gemeente Leeuwarden (nog steeds) niet!

De rechtbank heeft de gemeente inmiddels aangeschreven dat ze ons verzoek voor een voorlopige voorziening zonder zitting wil afdoen en op voorhand niet verwacht dat ze anders zal oordelen dan in de voorzieningenzaak tegen de geluidsontheffing WttV 2019. De rechtbank biedt de gemeente nog wel de mogelijkheid om de bestuursrechter schriftelijk te overtuigen, met onderbouwde argumenten waarom de conclusies van de StAB, die ten grondslag liggen aan eerdere gerechtelijke uitspraken, niet zouden kloppen.
Wel, dit lijkt ons schier onmogelijk. Temeer omdat de gemeente tijdens zitting WttV 2019, met nota bene één van de duurste advocatenkantoren van Nederland (Stibbe) aan haar zijde, hierin ook al schromelijk faalde (zie uitspraak).

Ten slotte merkte de rechtbank in haar brief nog op dat ze bij een eventuele reactie van de gemeente “geen behoefte heeft aan een nadere motivering van de door u [gemeente] vergunde geluidniveaus en aangehouden nachtperiode“. De rechtbank doelt hier op de herziene geluidsontheffing van de gemeente als reactie op ons verzoekschrift.

Het is duidelijk dat de gemeente Leeuwarden er alles aan doet om Psy-Fi te behouden. Daaraan zijn de belangen van omwonenden, recreanten en natuurwaarden – waaronder het zeer nabij gelegen Natura 2000 gebied De Groote Wielen! – volkomen ondergeschikt. De gemeente laat zich volledig gijzelen door het aangekondigde vertrek van Psy-Fi uit Leeuwarden. Het inmiddels befaamde ‘vertrekdreigement’ is trouwens een beproefde methode van deze festivalorganisatie wanneer ze haar zin niet krijgt. We hebben zoiets in het verleden dan ook wel vaker voorbij zien komen.

In de media ‘geselt’ de Psy-Fi organisatie, bij monde van voorman Rob Durand, de gemeente voortdurend door te roepen dat de (huidige) normen die de gemeente oplegt ‘te beperkend’ en ‘kinderachtig’ zijn. Daarom durft de gemeente het niet aan om Psy-Fi met verdere beperkingen te confronteren. Hoe noodzakelijk die ook zijn. De gemeente zal hiertoe door een rechter moeten worden gedwongen. Een andere methode werkt domweg niet bij deze gemeente; dat laten de afgelopen vier jaar immers maar wat duidelijk zien.

En Psy-Fi na 2019 uit Leeuwarden vertrokken?

Wij geloven daar vooralsnog niet zo veel van. De truc met het vertrekdreigement is daarvoor al te vaak toegepast. Het bestuur en de ambtelijke top van Leeuwarden blijkt er echter uiterst gevoelig voor te zijn. En dat weten die paar producers van die festivals drommels goed.

 

Leeuwarder college heeft maling aan gerechtelijke uitspraken

Op ons recent ingediend verzoek aan het Leeuwarder College van Burgemeester en Wethouders om de geluidsontheffing voor Psy-Fi 2019 in lijn te brengen met de actuele uitspraken van de rechtbank (betreffende ontheffing was reeds uitgeven vóór deze uitspraken), heeft het College een ontluisterend antwoord weten te geven.

Het komt er feitelijk op neer dat het College volkomen maling heeft aan de uitspraken van rechters, en dus ons verzoek. Ons verzoek was juist om een onnodige rechtszaak te voorkomen waarvan de uitkomst, gelet op reeds gedane gerechtelijke uitspraken, feitelijk al vast stond. Kostbare tijd en geld zouden kunnen worden bespaard door de geluidsontheffing van Psy-Fi simpelweg aan te passen aan al die uitspraken. Maar dat interesseert deze gemeente kennelijk geen ene moer. Het doordrammen van onhaalbaar gebleken principes (geluidsnormen) en het berijden van stokpaardjes door een enkele ambtenaar die zichzelf gespecialiseerd heeft in geluid, zijn klaarblijkelijk belangrijker.

De reden die de gemeente Leeuwarden opgeeft om niet in te gaan op ons verzoek berust op de (vreemde) gedachte(kronkel) dat uitspraken waarnaar door GSD wordt gerefereerd, enkel betrekking hebben op specifieke festivals in de Groene Ster uit het verleden, en dat die uitspraken daarom geen voortzetting hoeven te krijgen in vergunningen voor toekomstige festivals. Dat moet, volgens de gemeente dan, dan juridisch maar opnieuw worden bevochten door hen die het met die vergunningen niet eens zijn.

Maar als een vergunning voor een aanstaand festival diverse condities/voorwaarden/voorschriften kent die identiek zijn aan voorgaande edities, onder gelijke omstandigheden, en als die vergunningen voor voorgaande edities met succes via rechtspraak zijn bestreden, dan is het toch te absurd voor woorden dat diezelfde aspecten in een nieuwe vergunning opnieuw juridisch moeten worden bevochten. Wat houdt jurisprudentie ook al weer in?

Onbegrijpelijk voor een wethouder die in de media GSD geregeld het verwijt maakt de gemeente op kosten te jagen vanwege juridisch gesteggel met vergunningen.

Afijn, dan maar weer een voorlopige voorziening aanvragen bij de bestuursrechter. 

Geluidsontheffing Psy-Fi 2019 ondeugdelijk

Uit de uitspraken over de geluidsontheffingen in de twee bodemprocedures Welcome to the Village (WttV) 2018 en Psy-Fi 2018 en de Voorlopige Voorziening WttV 2019 volgt dat de ingediende beroepen door GSD tegen deze drie ontheffingen gegrond zijn verklaard. Die ontheffingen zijn daarom vernietigd.

Omdat de huidige geluidsontheffing voor Psy-Fi 2019 zo goed als een kopie is van de geluidsontheffing 2018, kan niet anders geconcludeerd worden dan dat de huidige versie voor 2019 ook niet deugt en dient te worden herzien.

Onze ervaring leert dat dit bij de gemeente Leeuwarden niet vanzelf gaat, en de vakantieperiode zal daar waarschijnlijk ook niet aan meewerken. Daarom hebben wij het College van Burgemeesters en Wethouders – onder verwijzing naar bovenstaande uitspraken – per brief verzocht de nog bestaande geluidsontheffing van Psy-Fi 2019 in te trekken en een nieuwe uit te geven die in lijn is met genoemde uitspraken. Dit ter voorkoming van een gang naar de voorzieningenrechter. Dat zou voor zowel gemeente als GSD zonde van tijd en moeite zijn (en het bespaart de gemeente juridische kosten, extra personele inzet en declaraties; een win-win situatie zou je zeggen).

We wachten (nog even) af hoe het College al dan niet reageert ….

Bomenkap Groene Ster (update)

Een aantal weken geleden berichtte GSD hier op de website over een dreigende bomenkap in de Groene Ster. Aanleiding voor dat bericht was een bij toeval ontdekt rapport over een Toetsing Wet Natuurbescherming en NNN met de titel “Natuurtoets De Groene Ster Leeuwarden Bomenkap en realisatie kabels en leidingen“. Dit genereerde via de (social) media nogal wat reuring en verbazing bij menigeen.

Kennelijk is dit signaal opgepakt door de gemeente Leeuwarden en hebben zij in allerijl een mededeling geplaatst die deze reuring en verbazing moet ontzenuwen. De gemeente benadrukt met haar mededeling dat ze niet van plan is bomen te kappen op de bewuste locatie in de Groene Ster en dat het aangehaalde rapport slechts een conceptversie betreft dat is gemaakt in het kader van het voornemen het bestemmingsplan te zijner tijd te wijzigen om festivals te kunnen faciliteren. In dat kader zouden meerdere verkenningen gepleegd zijn waarbij de bomenkap kennelijk een optie was. Het gebied dat aangewezen is voor (optionele) bomenkap zou inmiddels verwijderd zijn.

Bron: website gemeente Leeuwarden

Deze mededeling komt weinig geloofwaardig over als we het rapport er nog eens bijhalen:

  • Geconstateerd moet worden dat het door GSD aangehaalde rapport geen concept versie is maar een definitieve versie!
  • Een deel van de activiteiten waarover het rapport gaat, is inmiddels al uitgevoerd (wat je niet doet met een concept verkennend rapport of iets dergelijks). Het betreft hier de aanleg van leidingen en kabels.
  • Het beoogde gebied voor de bomenkap zou uit een voor ons onbekende concept versie van het rapport, zijn verwijderd. Maar in de definitieve versie van het rapport staat het gebied gewoon vermeld.
  • De natuurtoets rond de bomenkap zou een onderdeel zijn van verkenningen, terwijl het definitieve rapport onmiskenbaar vermeldt dat de bomenkap simpelweg gaat plaatsvinden.
  • Het definitieve rapport is ter zitting tijdens één van de rechtszaken tussen GSD en de gemeente Leeuwarden als officieel stuk door de gemeente zelf ingebracht om hun verweer kracht bij te zetten. Zo zijn we namelijk ‘toevallig’ in het bezit gekomen van dat rapport dat nu – omdat het minder wenselijk is en niet uitkomt – geen status lijkt te hebben.

De draai die de gemeente Leeuwarden aan dit aspect wil geven is volstrekt ongeloofwaardig gelet op de stukken die in dit kader zijn te overleggen. Dit (herhaalde) schimmige gedrag voedt wederom het wantrouwen dat wij in dit dossier jegens het bestuur en (sommige) ambtenaren van de gemeente Leeuwarden (helaas) hebben.

U kunt uw eigen conclusies trekken uit onderstaande uitsneden van betreffende stukken.

Titel en versie Natuurtoets
Stukje uit Natuurtoets Antea
Rechtsoverweging 7.3 met zaaknummer LEE 19/1502

Gemeentelijk geluidsbeleid moet (weer) op de schop

Met de vier laatste uitspraken van de rechtbank, over de beroepen van GSD tegen de geluidsontheffingen van de gemeente Leeuwarden, moet het nu onderhand toch langzaam duidelijk worden hoe de Beleidsregel Geluid in de Groene Ster er in de toekomst uit moet komen te zien.

Die vier laatste uitspraken zijn de twee verzoeken voor een voorlopige voorziening (VoVo) over de geluidsontheffingen Psy-Fi 2018 en Welcome to the Village (WttV) 2019 en de twee bodemprocedures  WttV 2018 en Psy-Fi 2018. Aan beide bodemprocedures ging een tweetal gemeentelijke bezwaarprocedures van GSD vooraf, die ook door GSD gewonnen werden. Maar het College van Burgemeesters en Wethouders vond het niet nodig om de adviezen van de bezwaarschriftencommissie op te volgen, en verklaarde de bezwaren van GSD ongegrond.

In de loop der jaren – zeg vanaf 2015 – heeft de gemeente Leeuwarden vrijwel jaarlijks een nieuw gemeentelijke Beleidsregel Geluid uitgegeven. Hoewel zo’n beleidsregel voor de gehele gemeente is bedoeld, zijn die jaarlijkse wijzigingen voornamelijk het gevolg van rechtszaken over de geluidsontheffing van festivals in de Groene Ster. Je zou dan denken dat bij iedere wijziging de geluidsnormen neerwaarts worden bijgesteld naar een redelijker niveau, maar dat is niet het geval.

Hoe zit dat eigenlijk? De geluidsnormen zoals die in de Beleidsregel staan dienen in de dag- avondperiode hopelijk ter voorkoming van spraakverstoring en, in de nachtperiode, ter voorkoming van slaapverstoring. Voor beide verstoringen geldt een gehoordrempel binnenshuis. Omdat dit alles te kunnen doorrekenen moeten ook nog andere correctiewaarden worden meegenomen, zoals bijvoorbeeld de geveldemping van muren. Uiteindelijk wordt dit alles teruggerekend naar geluidsnormen in dB(A) en dB(C) op de referentiepunten rond het evenemententerrein, en de maximale niveaus op 25 meter afstand van de podia (de zogenaamde Front of House posities, of ‘FOH’).

Voor een festivalorganisatie is het leveren van een geluidsbeleving voor haar bezoekers essentieel. Dat is iets anders dan de volumeknop voluit draaien. Voor dat laatste worden – al dan niet tegen betaling – oordopjes verstrekt aan festivalgangers. Die muziekbeleving is echter vaak ook de veroorzaker van de feitelijke overlast voor omwonenden. Vooral omdat die voelbare beleving het makkelijkst met een zo zwaar mogelijk muziek spectrum tot stand komt. Dat maakt het moeilijk om de juiste balans te vinden met de omgeving.

De voortdurende veranderingen in de Beleidsregels bestaan echter vaak uit niets beters dan alleen maar een andere, hoofdzakelijk cosmetische, benadering van hoe de gemeentelijke normen mogelijkerwijs goedgepraat kunnen worden – bijvoorbeeld in de rechtszaal. Want waar het in elke nieuwe Beleidsregel vooral om blijkt te gaan, is het liefst zo overtuigend mogelijk suggereren dat het oogmerk de balans tussen de gewenste muziekbeleving en het minimaliseren van de overlast bij omwonenden is. Wij besparen u de technische details (alleen leuk voor technisch stevig onderlegde geluidsingenieurs), maar dat ‘streven’ naar een goede balans is – met veel hulp van slimme en maskerende trucjes – telkens weer een eenzijdig verhaal ten gunste van het festival. Telkens weer, elke nieuwe Beleidsregel Geluid! Het constant veranderende geluidsbeleid heeft daarom vooral iets weg van een zoektocht naar geitenpaadjes om de gerechtelijke uitspraken uit het verleden te omzeilen.

Maar dat kan nu allemaal tot het verleden gaan behoren. De verzamelde uitspraken uit de vier rechtszaken markeren nu een heldere grens waar de elementaire geluidsnormen aan moeten voldoen. Dat zijn dus

  • de begin- en eindtijden van de verschillende geluidsregimes,
  • voor het nachtregime alleen echte achtergrondmuziek (73 dB(A) en 76 dB(C) maximaal),
  • de geluidsniveaus ter plaatse van het FOH,
  • het worst case muziekspectrum voor elk muziekfestival,
  • en de affiltermethodiek voor de lage bastonen, in elk geval beneden de 50Hz.

De laatste vier gerechtelijke uitspraken stellen al deze normen naar beneden bij, en wel naar een acceptabel niveau voor omwonenden. Dat betekent dat de Beleidsregel Geluid van de gemeente Leeuwarden hierop moet worden aangepast.

De nieuwe normen zijn voor het eerst van toepassing geweest op het festival WttV 2019 van de afgelopen week. Ze hebben ertoe geleid dat er op het gebied van geluid nauwelijks nog klachten te bespeuren waren. Zie meer hierover in een later artikel.